Bilinçli olan böbrek hastaları baş vuracakları organ nakli merkezi için hastane kalitesi, ekibin tecrübesi ve bunların sonucunda ortaya çıkacak başarılı sonuçlarını dikkate alarak karar vermelidir.

Böbrek nakli olmak için bir organ nakli merkezine kendinizi ve belki de size böbrek veren yakınınızı emanet ederken başarı oranlarına göre karar vermeniz gerekir. Esas amaç sadece nakil olmak değil, nakil sonrası iyi bir takip programında olmak ve gelişebilecek problemlerin önlenmesi veya erken çözülmesiyle uzun yıllar sağlıklı yaşamak olmalıdır. Programımda en çok önem verdiğim konu başarı oranlarıdır. Ohio State üniversitesi'nden gelip kurmuş olduğum böbrek nakli programımda Amerika'daki en başarılı programlardaki başarı oranlarını tutturabilmekten büyük heyecan duyuyorum. Bu nedenle merkezimizde ilk günden bu yana yapılan tüm böbrek nakillerinin başarı oranlarını sizlerle paylaşmak istedim. Bu arada başarılı olmadığımız olguları da samimiyetle sizlerle paylaşacağım. Bu bildirim doğru ve güncel verileri içermektedir ve sağlık bakanlığına da aynı şekilde bildirilmiştir.

Organ nakli merkezimizde 2004 yılında karaciğer nakli, 2005 yılında böbrek nakli programı çalışmalarına başlamıştır. Karaciğer naklinde domino nakil, kan grubu uyumsuz nakil, gibi yenilikleri ülkemize getirirken, böbrek naklinde de laparoskopik böbrek nakli, pankreas nakli gibi yenilikleri ülkemize sunduk.

Haziran 2004 tarihinde ilk olarak karaciğer programı ile çalışmaya başlayan organ nakli merkezimizde Ekim 2005 tarihinde böbrek nakli yapılmasına başlanmıştır. İstanbul'da ilk olarak vericiden laparoskopik yöntemle böbrek çıkarılmasına, ilk böbrek ve pankreas naklinin gerçekleştirilmesine öncü olduk. 2006 ve 2007 yıllarında giderek artan kadavra ve canlıdan böbrek nakli vakaları 2008 yılının ortasında Florence Nightingale Hastanesi'nde Sosyal güvenlik kurumu ile anlaşmanın ara verilmesi sebebiyle duraklamıştır. Ocak 2009 tarihinde SGK anlaşmasının tekrar sağlanması ile nakiller hızla artmaya başlamıştır. Çalışmaya başladığımız dört yıllık süre içersinde hastalardan talep edilen farklar sebebiyle maddi olanaksızlık içersinde olan böbrek hastalarına ulaşamamak en büyük sıkıntımız olmuştur. Ocak 2009'dan itibaren SGK güvencesi olan hastalardan fark alınmadan ameliyat yapılması dönemi başlamıştır. Bu sayede programımız için herkese ulaşabilmenin kapıları açılmış oldu.

Sayfabaşı

Canlıdan böbrek naklinde %97 kadavradan böbrek naklinde %92 başarı oranı ile Amerika standartlarında en başarılı merkezlerin sonuçlarına ulaştık. Bu başarı hem ameliyatlardaki başarı hem de hasta takibine verdiğimiz önem sayesinde sağlanabilmiştir.

Programımızın ilk gününden Nisan 2009 tarihine kadar yapmış olduğumuz 123 böbrek nakli olgusunun 85 tanesi canlıdan, 38 tanesi kadavradan yapılmıştır. Canlıdan böbrek nakli yapılan 85 olgudan iki tanesi nakilden bir sene sonra diyalize geri dönmüştür. Kadavradan nakil yapılan 38 olgudan ikisinde başarı sağlanamamış ve bir tanesi 16 ay sonra böbreği çalışır haldeyken hayatını kaybetmiştir. Bu serideki 2 hasta yurt dışından gelmiş ve en son bir yıl önce sağlık durumlarında problem olmadığı öğrenilmiştir. Diğer tüm hastalar kontrol altında olduğundan sunmuş olduğumuz oranlar tam doğruya yakındır. 

Merkezimizdeki böbrek nakli başarı oranları

Nakiller	Hasta sayısı	Greft kaybı	Başarı yüzdesi
Canlıdan Böbrek Nakli	85	2	%97
Kadavradan Böbrek Nakli	38	3	%92
Tüm Böbrek Nakli Olguları	123	5	%95

Bu sayılar 1 Ekim 2005 ve 1 Nisan 2009 tarihleri arasında yapılan tüm nakillere göre verilmiştir.

2008 yılında yapılan canlıdan ve kadavra nakillerden hiçbiri diyalize geri dönmemiştir. 2005 yılından beri yapılmış olan 123 böbrek nakli hastasının 118 tanesi diyalize girmeden hayatını sürdürmektedir. Yani merkezimizde bugüne kadar yapılmış olan kadavra ve canlıdan böbrek nakli hastalarında başarı oranı %95 'dir.

Merkezimizde böbrek nakli olan hastaların büyük bir kısmı 6 gün içersinde eve gitmektedir. Ameliyat sonrası kısa yatış ve acil ameliyata alınan hasta olmayışı ameliyat tekniğindeki başarımızın bir yansımasıdır.

Merkezimizde nakil olan hastalar bir hafta içersinde evlerine gidebilmektedirler. Özellikle canlıdan nakil olan hastalar 5 -6 gün içersinde eve dönmektedir. Hiçbir hastanın nakil ameliyatı olduktan hemen sonra gelişen problemler sebebiyle acil ameliyata tekrar alınması gerekmemiştir. Merkezimizde hastaların %18 kadar küçük bir kısmı 7 günden fazla hastanede yatarak takip edilmektedir. Bu hastalar genellikle kadavradan nakil olup böbrek fonksiyonları hemen uygun hale gelmeyen hastalardır. Bugüne kadar 4 hastada bir ayı bulan uzun yatış gerekmiştir.

Bugüne kadar iki verici dışında tüm böbrek vericilere laparoskopik(kameralı teknik) ameliyat uygulanmıştır. Bu yöntemle böbrek verenler genellikle üçüncü günde eve gitmektedir. Bugüne kadar merkezimizde böbrek bağışlamış olan hiçbir vericinin hayatında olumsuzluk yaratacak bir değişiklik olmamıştır.

Merkezimizin başladığı ilk günden beri canlıdan böbrek nakli için yakınlarına böbrek bağışlayan kişilerden böbrek kameralı teknik (endoskopik, laparoskopik) ile çıkarılmıştır.  Bu teknik sayesinde ameliyat sonrası ağrı daha az olmakta ve böbrek vericileri kısa sürede eve gidecek kadar iyi hissetmektedir. Ameliyattan iki gün sonra eve gidecek kadar iyi hissedilmektedir. Vericilerin büyük çoğunluğu üçüncü gün eve dönmeyi istemektedir. Dört günden daha fazla kalma ihtiyacı duyan vericiler genellikle sosyal sebeplerden ötürü hastaneden ayrılmamayı tercih eden kişilerdir.

Merkezimizde böbrek bağışlayan hiç kimse hayatında ciddi bir değişiklik yaşamamış veya böbreğini verdikten sonra hemodiyalize girmesi gibi bir durum yaşanmamıştır. Bir böbrek vericisi kanama sebebiyle tekrar ameliyata alınmıştır. Bunun dışında bir vericide kesi yerinde fıtık gelişmiş, iki vericide kesi yeri enfeksiyon gelişmiştir.

Merkezimizdeki başarı oranları Amerika ortalamasında başarılı merkezlerin ulaşabildiği seviyededir

Florence Nightingale Böbrek Nakli programını kurmak için geldiğim Ohio State Üniversitesi Organ Nakli Merkezinde senede 140 canlıdan böbrek nakli 80 kadavradan böbrek nakli yapılmaktaydı. Ohio State Üniversitesi Organ Nakli Merkezi cerrahi ekibinde çalıştığım üç yıllık süre içersinde 280 canlı vericiden laparoskopik böbrek çıkarılması, 250 böbrek nakli, 63 pankreas nakli, 47 karaciğer nakli vakası gerçekleştirdim. Ohio State Üniversitesi'nde iken ileride kuracağım merkezde aynı başarı çizgisini yakalayabilmek heyecanıyla çalıştım. Bugün bu başarıyı sağlamanın mutluluğunu yaşıyorum.

Aşağıdaki tabloda Amerika'da organ naklinde sorumlu organizasyon olan UNOS (United Network of Organ Sharing) organizasyonunun güncel alınmış olan verileri bulunmaktadır. Nakil ile ilgili başarı oranlarını anlamak için bu sitedeki tüm verileri incelemenizi öneririm. Böbrek nakli sonrası hastaların yaşlarına göre böbreğin çalışmasının başarı oranları birinci, üçüncü ve beşinci yıldaki sonuçları verilmektedir. Bu tabloda görüldüğü gibi 18 - 49 yaş arasındaki böbrek nakli hastalarının bir yıllık başarı oranı %92-93 , üç yıllık başarı oranı %83-84, beş yıllık başarı oranı %72-74 gelmiştir. Merkezimizde dört yıllık süre içersinde yapılan tüm nakillerde üç hastada ilk yıl içersinde, iki hastada bir yıldan sonra böbrek nakli sonrası başarı sağlanamamıştır. Bu durum Amerika ortalamalarının daha üzerinde bir başarı oranının ortaya koymaktadır. 

Organ Procurement and Transplantation Network
Kidney Kaplan-Meier Graft Survival Rates For Transplants Performed : 1997 - 2004  Based on OPTN data as of April 10, 2009

 

Region	Recipient Age	Years Post Transplant	Number Functioning /  Alive	Survival Rate	95% Confidence Interval
U.S.	< 1 Year	1 Year	8	*	(., .)
U.S.	1-5 Years	1 Year	395	92.7	(90.0, 95.4)
U.S.	6-10 Years	1 Year	402	94.7	(92.3, 97.1)
U.S.	11-17 Years	1 Year	1329	94.1	(92.8, 95.4)
U.S.	18-34 Years	1 Year	6991	93.4	(92.8, 93.9)
U.S.	35-49 Years	1 Year	12746	92.6	(92.2, 93.1)
U.S.	50-64 Years	1 Year	14660	90.6	(90.1, 91.0)
U.S.	65 +	1 Year	4342	87.9	(87.0, 88.8)
U.S.	< 1 Year	3 Year	19	95.5	(78.8, 100.0)
U.S.	1-5 Years	3 Year	423	87.5	(84.4, 90.5)
U.S.	6-10 Years	3 Year	449	85.7	(82.5, 88.8)
U.S.	11-17 Years	3 Year	1292	81.8	(79.9, 83.8)
U.S.	18-34 Years	3 Year	7662	83.0	(82.2, 83.7)
U.S.	35-49 Years	3 Year	13949	84.4	(83.8, 84.9)
U.S.	50-64 Years	3 Year	13953	80.4	(79.9, 81.0)
U.S.	65 +	3 Year	3431	74.4	(73.1, 75.6)
U.S.	< 1 Year	5 Year	16	100.0	(100.0, 100.0)
U.S.	1-5 Years	5 Year	369	84.2	(80.7, 87.7)
U.S.	6-10 Years	5 Year	409	82.1	(78.7, 85.6)
U.S.	11-17 Years	5 Year	922	68.3	(65.9, 70.7)
U.S.	18-34 Years	5 Year	5973	72.3	(71.3, 73.2)
U.S.	35-49 Years	5 Year	10975	74.7	(74.1, 75.4)
U.S.	50-64 Years	5 Year	9621	69.5	(68.7, 70.2)
U.S.	65 +	5 Year	1937	58.9	(57.3, 60.6)

Data subject to change based on future data submission or correction. * Denotes a Graft Survival was not computed due to N less than 10. 1 year survival based on 2002-2004 transplants, 3 year survival based on 1999-2002 transplants, 5 year survival based on 1997-2000 transplants.

Bu yazıda size vermek istediğim en önemli mesaj, organ nakli olacağınız merkezi seçerken kulaktan dolma bilgilere göre değil, başarı oranlarını değerlendirerek karar vermenizdir. Kaliteli sağlık hizmeti veren bir hastane ve tecrübeli bir organ nakli ekibi, sadece ameliyatı değil, en başarılı uzun dönem sonuçları size sağlayacaktır.